زندگی و آغاز فعالیت
امین حیایی در ۱۹ خرداد ۱۳۴۹ در تهران به دنیا آمد. او در دوران تحصیل به تئاتر روی آورد و پس از گرفتن دیپلم، در دوران خدمت سربازی در مرکز هنرهای نمایشی نیروی هوایی فعالیت هنریاش را ادامه داد. در سال ۱۳۷۰ در یک نمایش کودکان به کارگردانی ثریا قاسمی بازی کرد و در همان سالها با فیلم «دو همسفر» به کارگردانی اصغر هاشمی به سینما آمد. او برای «برادههای خورشید» نامزد جایزهٔ بازیگر نقش دوم پانزدهمین جشنوارهٔ فیلم فجر شد و نخستین نقش اصلی سینماییاش را در «سیب سرخ حوا» (۱۳۷۸) بازی کرد.
دو دهه حضور پرکار در سینما
حیایی در دهههای ۱۳۸۰ و ۱۳۹۰ از پرکارترین بازیگران سینمای ایران بود و علاوه بر درام، در کمدیهای پرمخاطبی هم بازی کرد. «دختر ایرونی» (۱۳۸۱) به کارگردانی محمدحسین لطیفی، «مهمان مامان» ساختهٔ داریوش مهرجویی، «زن زیادی» ساختهٔ تهمینه میلانی، «شارلاتان»، «اخراجیها»، «سن پطرزبورگ»، «زنان ونوسی، مردان مریخی»، «خانوم»، «دارکوب»، «درخونگاه» و «قاتل و وحشی» از جملهٔ فیلمهای او هستند. او چهار فیلم «هتل کارتن»، «دستهای آلوده»، «مزاحم» و «تله» را با سیروس الوند کار کرده است.
سیمرغهای بلورین
حیایی برای بازی در فیلم «شب» به کارگردانی رسول صدرعاملی سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد بیستوششمین جشنوارهٔ فیلم فجر (۱۳۸۶) را گرفت. در سیوششمین دورهٔ این جشنواره (۱۳۹۶) برای «شعلهور» ساختهٔ حمید نعمتالله دیپلم افتخار بهترین بازیگر نقش اول مرد را دریافت کرد و در چهلمین دوره (۱۴۰۰) با بازی در «برف آخر» به کارگردانی امیرحسین عسگری برای دومین بار سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش اول مرد را به دست آورد. او همچنین برای «زیبا صدایم کن» ساختهٔ رسول صدرعاملی نامزد سیمرغ چهلوسومین جشنوارهٔ فجر (۱۴۰۳) شد. در جشن حافظ نیز برای «دختر ایرونی» و «خانوم» جایزهٔ بهترین بازیگر مرد سینما و برای «ساخت ایران ۲» جایزهٔ بهترین بازیگر مرد کمدی تلویزیونی را گرفته است.
تلویزیون، شبکهٔ نمایش خانگی و موسیقی
حیایی از اوایل دههٔ ۱۳۷۰ در مجموعههای تلویزیونی حضور داشته و «آپارتمان»، «همسران»، «روزگار جوانی»، «همسایهها»، «کلاه پهلوی» و «شمسالعماره» از جملهٔ آنهاست. در شبکهٔ نمایش خانگی در «قلب یخی»، سه فصل «ساخت ایران» و «آقازاده» (۱۳۹۹) بازی کرده است. او از ۱۳۹۷ بهعنوان یکی از داوران مسابقهٔ تلویزیونی «عصر جدید» ساختهٔ احسان علیخانی از شبکهٔ سه شناخته شد. حیایی خوانندگی هم کرده و آلبومهای «بوی بهشت» (۱۳۸۰) و «باران» (۱۳۸۵، با گروه کویر) و چند تکآهنگ از او منتشر شده است. در تئاتر نیز در نمایش «غرب واقعی» به کارگردانی داریوش مهرجویی (۱۳۹۴) بازی کرد.
همسر او نیلوفر خوشخلق بازیگر سینما و تلویزیون است و این دو از سال ۱۳۷۷ با یکدیگر ازدواج کردهاند. پسرش دارا حیایی نیز بازیگر است.