بازسازی جالب کافه بلنسی شیراز / برگزیده بخش بازسازی ششمین جایزه ملی آجر (+عکس)

طراحی بر پایه سه ظرف فضایی

فضای پروژه در دو طبقه بالا و پایین شکل گرفته است. در طبقه بالا، آشپزخانه کافه، یک سرویس بهداشتی و فضای نشستن قرار گرفته و این بخش‌ها به امکانات کافه قدیمی اضافه شده‌اند.

طراحی پروژه بر پایه سه «ظرف» فضایی سامان یافته است. این رویکرد با هدف شفاف کردن ساختار پروژه و ایجاد ارتباط یکپارچه میان اجزای مختلف فضا شکل گرفته است.

ظرف نخست، حجم اصلی و فضای اولیه مغازه است که به‌عنوان زمینه اولیه طراحی در اختیار تیم معماری قرار داشته است. ظرف دوم، حجمی آجری است که به فضای موجود اضافه شده و چند عملکرد هم‌زمان دارد.

حجم آجری؛ پیوند میان خاطره و فضای جدید

حجم آجری در پروژه با هدف ایجاد فضایی دنج از بیرون طراحی شده و این کیفیت در کف نیز امتداد پیدا کرده است. این حجم همچنین به تفکیک بخش‌های نشستن، کانتر و فضاهای خدماتی کمک می‌کند.

اختلاف سطح ایجادشده در سقف مغازه نیز بخشی از عملکرد این حجم است. در عین حال، حجم آجری نقش یک عنصر نمادین و آبجکتیو را بر عهده دارد و به‌عنوان یادآوری از خاطرات گذشته کافه عمل می‌کند.

ظرف سوم شامل عناصری است که حضور آنها در پروژه ضروری بوده، اما تلاش شده با دو ظرف دیگر هماهنگ شوند. پله‌ای که از آشپزخانه طبقه بالا به طبقه پایین می‌رسد، نمونه‌ای از این عناصر است. این پله حجم آجری را قطع می‌کند، اما طراحی فرم آن به حفظ پیوستگی کلی فضا کمک کرده است.

تضاد متریال برای نمایش گذشته و حال

در طراحی ظرف سوم از چوب، فلز و میکروسمنت سبزرنگ استفاده شده است. در این بخش، لبه‌ها و گوشه‌ها با دقت و خطوط تیز به یکدیگر می‌رسند.

این ویژگی در مقابل فرم نرم حجم آجری قرار می‌گیرد. در حالی که ظرف دوم با خطوط و فرم‌های نرم‌تر، تداعی‌کننده گذشته است، عناصر ظرف سوم تغییرات و ویژگی‌های زمان حال را بازنمایی می‌کنند.

حجم آجری در این میان مانند یک تونل تاریخی در فضای پروژه قرار گرفته است. این حجم با رسیدن به لبه‌های مغازه یا لبه‌های ظرف سوم قطع می‌شود و تضاد میان دو زبان فرمی، ارتباطی میان گذشته و حال ایجاد می‌کند.

ظرف کوچک‌تر درون ظرف بزرگ‌تر

در بخش نهایی طراحی، حجم آجری به‌عنوان ظرفی کوچک‌تر درون ظرف بزرگ‌تر قرار گرفته است. این حجم با لبه‌های نرم و فرم‌های یکدست، ارتباط میان عناصر مختلف فضا را تقویت می‌کند.

به این ترتیب، معماری کافه بلنسی تلاش دارد خاطره مکان قدیمی را بدون بازسازی مستقیم گذشته، در قالبی معاصر بازخوانی کند و میان نشانه‌های تاریخی کافه و نیازهای فضای جدید ارتباط برقرار کند.

مشخصات پروژه کافه بلنسی

شرکت مشاور پروژه دفتر معماری مشیر و معمار مسئول آن مجتبی هوشنگیان شیرازی است.

ارمغان دلدار و گلبرگ کامیاب اعضای تیم طراحی پروژه بوده‌اند. گرافیک و پرزانته نیز توسط گلبرگ کامیاب و سپیده همتی انجام شده است.

پروژه در سال ۱۴۰۳ آغاز شد و مساحت زمین آن ۱۰۲.۵ متر مربع و مساحت زیربنای آن ۱۸۳.۲۶ متر مربع اعلام شده است. کاربری پروژه تجاری است.

تیم اجرایی پروژه شامل مازیار صمیمی و پویا قنبری بوده و کارفرمایان آن پویا روانبخش، امیر روانفر، یاسمن زارع و امیررضا رهایی هستند. عکاسی پروژه را آرش اختران انجام داده است.

کافه بلنسی در سال ۱۴۰۴ به‌عنوان فینالیست و راه‌یافته به مرحله دفاع در بخش بازسازی ششمین جایزه ملی آجر معرفی شده است.

جهان معماری