اسلامشهر؛ آزمون«بابایی»در شهرستانی که از وعده‌های نیمه‌تمام خسته است

خبرگزاری مهر، گروه استان‌ها - امیرماهان محمدی یکتا: سال‌هاست مسئولان اسلامشهر، استان تهران و نمایندگان مجلس درباره آن‌ها سخن می‌گویند، جلسات متعددی برگزار می‌شود و وعده‌هایی برای رفع موانع داده می‌شود، اما پرسش اصلی همچنان پابرجاست: سهم مردم اسلامشهر از این همه پیگیری و وعده چه بوده است؟

امین بابایی که پیش‌تر مسئولیت‌هایی همچون معاونت فرمانداری ری، بخشداری کهریزک و مدیریت حوزه روابط عمومی و امور اداری استانداری تهران را بر عهده داشته، اکنون در جایگاهی قرار گرفته که کارنامه مدیریتی او با مطالبات گسترده یک شهرستان پرجمعیت سنجیده خواهد شد.

تجربه حضور در ساختار استانداری و فرمانداری می‌تواند امتیازی برای شناخت سازوکارهای اداری و جلب حمایت دستگاه‌های استانی باشد؛ اما اسلامشهر بیش از هر چیز به مدیری نیاز دارد که بتواند این ظرفیت را به خروجی قابل اندازه‌گیری تبدیل کند.

مترو؛ پروژه‌ای که بار آن بر دوش شهرداری مانده است

یکی از مهم‌ترین مطالبات مردم اسلامشهر، تکمیل خط متروی این شهر و اتصال آن به شبکه متروی تهران است؛ پروژه‌ای که قرار بود بخشی از بار سنگین رفت‌وآمد روزانه شهروندان را کاهش دهد، اما همچنان با مشکلات مالی و اجرایی مواجه است.

به گفته افشین سهراب خان بازرس کل استان تهران، پیشرفت ساخت ایستگاه‌های مترو اسلامشهر حدود ۷۵ درصد و ریل‌گذاری حدود ۴۵ درصد است و گفته می شود، سهم شهرداری اسلامشهر از هزینه‌های انجام‌شده بیش از ۹۰ درصد و سهم اعتبارات ملی بسیار محدودتر است و برای تکمیل بخش نخست و تجهیزات مورد نیاز نیز به اعتبارات جدید نیاز اعلام شده است.

این آمار یک پرسش جدی را پیش روی مدیریت شهرستان قرار می‌دهد: چرا پروژه‌ای با این میزان اهمیت و اثرگذاری منطقه‌ای، تا این اندازه به منابع مالی شهرداری وابسته مانده است؟ آیا پیگیری سهم اعتبارات ملی به برنامه‌ای مشخص و زمان‌بندی‌شده تبدیل شده است یا همچنان باید به وعده‌های تخصیص اعتبار دل بست؟

سرپرست جدید فرمانداری باید در نخستین ماه‌های مسئولیت خود، گزارشی روشن از آخرین وضعیت مالی، پیشرفت اجرایی، موانع باقی‌مانده و سهم دستگاه‌های مسئول ارائه کند. مردم اسلامشهر به تاریخ‌های تازه برای افتتاح نیاز ندارند؛ آن‌ها می‌خواهند بدانند چه مقدار اعتبار تأمین شده و چه زمانی امکان استفاده واقعی از مترو فراهم خواهد شد.

آب کشاورزی؛ پساب هست، خط انتقال نیست

اسلامشهر فقط یک شهرستان پرجمعیت و شهری نیست؛ بخش مهمی از هویت اقتصادی آن با کشاورزی و اراضی تولیدی پیوند خورده است. بحران آب، کاهش منابع زیرزمینی و دشواری تأمین آب پایدار، کشاورزان منطقه را با نگرانی جدی مواجه کرده است.

یکی از نمونه‌های قابل تأمل، طرح انتقال پساب تصفیه‌خانه واوان به اراضی پایین‌دست است، پساب تصفیه‌خانه وارد رودخانه می‌شود، اما خط انتقال شش‌کیلومتری آن پس از سه سال هنوز اجرا نشده است؛ درحالی‌که مدیر جهاد کشاورزی اسلامشهر به خبرنگار مهر گفت: اگر پساب تصفیه‌خانه واوان به زمین‌های کشاورزی این شهرستان منتقل نشود، حدود ۱۱۰۰ هکتار از اراضی جنوب و جنوب‌غربی اسلامشهر آبیاری نخواهد شد.

فائق فتحی توضیح داد: وقتی وزیر وقت جهاد کشاورزی در سال ۱۴۰۲ به اسلامشهر سفر کرد، قرار شد این طرح با ۲۰ میلیارد تومان اجرا شود، اما اجرا نشد و دو سال بعد هزینه آن به ۴۰ میلیارد تومان رسید، برآورد تازه‌ای که ابتدای امسال انجام شده، رقم را به ۵۴ میلیارد تومان رسانده است.

او گفت: پساب این تصفیه‌خانه اکنون به رودخانه می‌ریزد، در حالی که می‌شد آن را برای کشاورزی به کار برد.

به گفته فتحی، با اجرای طرح، زمین‌های کشاورزی با پساب آبیاری می‌شود و چاه‌هایی که اکنون برای آبیاری استفاده می‌شوند مسدود خواهند شد تا برداشت از آب‌های زیرزمینی متوقف شود.

مدیر جهاد کشاورزی اسلامشهر برداشت از سفره‌های زیرزمینی را در شرایط خشکسالی رو به نابودی توصیف کرد و گفت: انتقال پساب یک انقلاب در بخش کشاورزی شهرستان خواهد بود.

به خوبی مشخص است، تعلل در اجرای پروژه نه‌تنها مشکل را حل نکرده، بلکه هزینه اجرای آن را نیز افزایش داده است و این پرونده نمونه‌ای از ضرورت مدیریت فرابخشی است؛ زیرا تأمین آب کشاورزی، انتقال پساب، حفاظت از منابع زیرزمینی و حفظ تولید، در اختیار یک دستگاه واحد نیست، فرمانداری باید میان جهاد کشاورزی، آبفا، محیط زیست و دستگاه‌های تأمین اعتبار هماهنگی مؤثر ایجاد کند و اجازه ندهد پروژه‌ای با این میزان اثرگذاری در چرخه مکاتبه و وعده باقی بماند.

پسماندسوزی و آلودگی هوا؛ سلامت مردم در انتظار اقدام مؤثر

آلودگی هوا و پسماندسوزی‌های غیرمجاز از دیگر مسائل جدی اسلامشهر است. گزارش‌های محیط زیستی از وقوع آتش‌زدن ضایعات و پسماند در نقاطی از جمله چهاردانگه، حاشیه بزرگراه تهران ـ قم، محور تهران ـ ساوه و محدوده نوروزآباد حکایت دارد.

گزارش های میدانی خبرنگار مهر از افزایش موارد پسماندسوزی، به‌ویژه در شب‌ها و فصل سرد سال، خبر داده و اظهارات مدیرکل حفاظت محیط زیست استان تهران نیز این گزارش ها را تایید می کند، حسن عباس نژاد به خبرنگار مهر گفت: در بسیاری از موارد، هنگام حضور مأموران، عاملان محل را ترک کرده‌اند و مأموران تنها موفق به مهار آتش شده‌اند.

این وضعیت نشان می‌دهد که گشت‌های مقطعی و مهار آتش، به‌تنهایی راه‌حل مسئله نیست، باید زنجیره جمع‌آوری ضایعات، فعالیت واحدهای غیرمجاز، حمل‌ونقل پسماند و برخورد قضایی با عوامل اصلی بررسی شود. همچنین لازم است محل‌های پرتکرار پسماندسوزی شناسایی و آمار برخوردها و نتایج آن به‌صورت عمومی منتشر شود.

فرمانداری نمی‌تواند مسئولیت مستقیم همه این اقدامات را بر عهده بگیرد، اما مسئول هماهنگ‌کردن دستگاه‌هایی است که هرکدام بخشی از این مسئله را در اختیار دارند. شهروندان حق دارند بدانند پس از هر هشدار و هر جلسه، چه تغییری در وضعیت آلودگی محله‌هایشان ایجاد شده است.

ترافیک، حریم و توسعه نامتوازن؛ مسئله‌ای فراتر از آسفالت خیابان‌ها

ترافیک و دشواری رفت‌وآمد به تهران، کمبود زیرساخت‌های متناسب با رشد جمعیت، نیاز به تکمیل طرح‌های کمربندی و تعیین تکلیف مسائل مربوط به حریم و محدوده‌های شهری نیز از مطالبات مهم اسلامشهر است.

موضوعاتی همچون مترو، مسکن ملی، کمربندی جنوبی اسلامشهر ـ بهارستان و بندر آپرین از مطالبات این روزهای این شهرستان است، که تعدد این طرح‌ها نشان می‌دهد که توسعه اسلامشهر به چند پروژه منفرد محدود نیست و به برنامه‌ای هماهنگ در حوزه حمل‌ونقل، مسکن، اشتغال و خدمات شهری نیاز دارد.

از سوی دیگر، اختلاف یا هم‌پوشانی برخی مرزهای اداری و شهری، در کنار رشد ساخت‌وساز و جمعیت، می‌تواند برنامه‌ریزی و ارائه خدمات را دشوار کند، در چنین شرایطی، تعیین تکلیف حریم‌ها نباید صرفاً به ترسیم مرز روی نقشه محدود شود؛ باید روشن باشد که هر محدوده از نظر آب، فاضلاب، حمل‌ونقل، مدرسه، درمان و خدمات عمومی چه ظرفیتی دارد.

آزمون بابایی؛ از مدیریت اداری تا پاسخ‌گویی عمومی

امین بابایی در سوابق خود تجربه فعالیت در حوزه‌های مختلف فرمانداری و استانداری را دارد، این تجربه می‌تواند در شناخت ساختار اداری و پیگیری مطالبات از دستگاه‌های استانی مؤثر باشد. با این حال، ارزیابی منصفانه عملکرد او در اسلامشهر باید بر اساس اقداماتی باشد که از این پس انجام می‌دهد، نه صرفاً عناوین مسئولیت‌های پیشین.

می‌توان از همین ابتدا معیارهایی روشن برای سنجش عملکرد این سرپرست تازه تعیین کرد: تعیین تکلیف زمان‌بندی مترو، فراهم‌شدن شرایط افتتاح رسمی بیمارستان، اجرای خط انتقال پساب واوان، کاهش پسماندسوزی، پیگیری طرح‌های ترافیکی و ارائه گزارش عمومی از پیشرفت پروژه‌ها.

اسلامشهر به فرمانداری نیاز دارد که جلسات را به تصمیم، تصمیم‌ها را به اعتبار و اعتبار را به پروژه قابل بهره‌برداری تبدیل کند، مردم این شهرستان سال‌ها است نام پروژه‌ها و وعده‌های متعدد را شنیده‌اند؛ آنچه کمتر دیده‌اند، نتیجه‌ای است که در زندگی روزمره‌شان احساس شود، در حکم محمدصادق معتمدیان، استاندار تهران به بابایی نیز افزایش رضایتمندی عمومی مورد تاکید قرار گرفته بود، مطالبه ای که جز با تکمیل پروژه های نیمه تمام میسر نخواهد شد.

اکنون مسئولیت سرپرست جدید فرمانداری، فقط اداره امور جاری نیست؛ او باید نشان دهد که می‌تواند میان دستگاه‌های پراکنده هماهنگی ایجاد کند، موانع را از مسیر اجرای پروژه‌ها بردارد و در برابر مطالبات مردم پاسخ‌گو باشد.

آزمون واقعی امین بابایی در اسلامشهر نه در تعداد جلسات برگزارشده، بلکه در تعداد گره‌هایی است که باز می‌کند.