سود کشاورزی ایلام در جیب واسطه‌ها؛ دسترنجی که «خام» به تاراج می‌رود

خبرگزاری مهر - گروه استان ها: در استان ایلام، ستون اصلی اقتصاد این منطقه محسوب می‌شود، به گونه‌ای که بخش بزرگی از مردم آن، معیشت خود را از راه کشت و کار و دامداری تأمین می‌کنند؛ همین موضوع هم، ایلام را به یکی از قطب‌های کشاورزی در غرب کشور تبدیل کرده است.

از سوی دیگر، استان ایلام از تنوع آب و هوایی بالایی برخوردار است، همین ویژگی باعث شده در مناطق سردسیری محصولاتی مانند گندم و جو و حبوبات و در مناطق گرمسیری نیز خرما و زیتون و انار کشت شود؛ این تنوع، ظرفیت بزرگی برای رونق کشاورزی استان ایجاد کرده است.

اما کشاورزان این استان با یک مشکل بزرگ روبه‌رو هستند که نبود صنایع تبدیلی و فرآوری محصولات کشاورزی است؛ این کمبود باعث شده محصولات تولیدی بدون هیچ تغییری به صورت خام فروخته شوند و ارزش افزوده‌ای برای استان ایجاد نکنند.

در حقیقت نبود صنایع تبدیلی ضربه سنگینی به کشاورزان وارد و آنان را مجبور کرده محصول خود را در فصل برداشت و به قیمت پایین به واسطه‌ها بفروشند که همین موضوع نه تنها درآمد آنان را کاهش داده، بلکه مانع ایجاد اشتغال پایدار در منطقه شده است.

در چنین شرایطی ایجاد و توسعه صنایع تبدیلی در ایلام به یک ضرورت اساسی تبدیل شده است؛ چون فرآوری محصولات خام می‌تواند ارزش افزوده ایجاد کند، ضایعات را کاهش دهد، اشتغال جدید به وجود آورد و همچنین جایگاه اقتصادی استان را در زنجیره تولید محصولات کشاورزی تقویت کند.

توسعه صنایع تبدیلی، راهکار کاهش ضایعات کشاورزی ایلام

کارشناس بخش سبزی و صیفی سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام در گفتگو با خبرنگار مهر اظهار داشت: توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی، یکی از ضرورت‌های اساسی بخش کشاورزی استان محسوب می‌شود و بدون آن، نمی‌توان از ظرفیت‌های موجود این بخش بهره کامل برد.

زهره کریمی گفت: محصولات سبزی و صیفی از حساسیت بالایی برخوردار هستند و فاصله کوتاهی بین برداشت تا عرضه آنها وجود دارد؛ به همین دلیل، توسعه سردخانه‌ها، بسته‌بندی‌های استاندارد و زنجیره‌های عرضه برای کاهش ضایعات و افزایش ارزش افزوده این محصولات ضروری است.

وی افزود: بخش قابل توجهی از محصولات کشاورزی استان به دلیل نبود امکانات نگهداری و فرآوری مناسب، پیش از رسیدن به بازار از بین می‌رود و این ضایعات، علاوه بر تحمیل خسارت به کشاورزان، موجب هدر رفتن منابع آبی و خاکی و سرمایه‌گذاری‌های انجام‌شده در بخش کشاورزی می‌شود.

کارشناس بخش سبزی و صیفی جهاد کشاورزی استان خاطرنشان کرد: برنامه‌ریزی برای کشت دقیق بر اساس نیاز بازار و ظرفیت صنایع تبدیلی، از تولید مازاد و نوسانات شدید قیمت در فصل برداشت جلوگیری می‌کند؛ این رویکرد، به تعادل عرضه و تقاضا در بازار کمک کرده و درآمد کشاورزان را نیز تثبیت می‌کند.

کریمی با بیان اینکه توسعه صنایع تبدیلی، علاوه بر کاهش ضایعات، می‌تواند به ایجاد اشتغال پایدار و افزایش ارزش افزوده در استان منجر شود، گفت: با حمایت از سرمایه‌گذاران این حوزه و فراهم کردن زیرساخت‌های لازم، شاهد رونق هرچه بیشتر بخش کشاورزی ایلام خواهیم بود.

تکمیل زنجیره تولید، اولویت سازمان جهاد کشاورزی ایلام است

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان ایلام در گفت‌گو با خبرنگار مهر اظهار داشت: تکمیل زنجیره تولید محصولات کشاورزی، زمینه افزایش ارزش افزوده، رونق سرمایه‌گذاری و تقویت اقتصاد بخش کشاورزی را فراهم می‌کند و به همین دلیل، در اولویت برنامه‌های این سازمان قرار گرفته است.

علیرضا طولابی با اشاره به اینکه استان ایلام از ظرفیت‌های بالایی در تولید محصولات زراعی، باغی، دامی و گیاهان دارویی برخوردار است، گفت: در حال حاضر بخش قابل توجهی از این تولیدات به صورت خام از استان خارج می‌شود و سود اصلی آن نصیب سایر مناطق می‌گردد؛ از این رو ایجاد صنایع تبدیلی و تکمیلی می‌تواند این روند را تغییر دهد و ارزش افزوده واقعی را در استان حفظ کند.

وی با بیان اینکه راه‌اندازی واحدهای فرآوری، بسته‌بندی و سردخانه‌ای، نقش کلیدی در کاهش ضایعات، افزایش درآمد کشاورزان و ایجاد اشتغال پایدار دارد، تصریح کرد: تسهیلات مورد نیاز برای راه‌اندازی این واحدها و حمایت از بهره‌برداران و کشاورزان، از مهم‌ترین برنامه‌هایی است که با هدف رفع موانع و تقویت توان اقتصادی فعالان این بخش دنبال می‌شود.

رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان خاطرنشان کرد: با هماهنگی دستگاه‌های اجرایی و نمایندگان مجلس، تلاش می‌شود تا موانع موجود بر سر راه تولیدکنندگان برطرف شود و زمینه برای سرمایه‌گذاری و اشتغال‌زایی در بخش کشاورزی فراهم گردد؛ امیدواریم با تکمیل زنجیره ارزش، شاهد تحول در اقتصاد کشاورزی استان باشیم.

خام‌فروشی محصولات کشاورزی با توسعه صنایع تکمیلی اصلاح می‌شود

بخشی از تولیدات خام منطقه به صورت خام‌فروشی صادر می‌شود و همین موضوع باعث شده ارزش افزوده و اشتغالی که باید در خود منطقه ایجاد شود، نصیب استان‌های دیگر شود.

ایجاد زنجیره ارزش و صنایع تکمیلی می‌تواند این وضعیت را اصلاح کند، اگر محصولات کشاورزی در نزدیکی محل تولید فرآوری شوند، هم ضایعات کاهش می‌یابد و هم درآمد کشاورزان افزایش پیدا می‌کند و در نتیجه، زمینه برای اشتغال پایدار در منطقه فراهم می‌شود.

خام‌فروشی، سود اصلی را نصیب واسطه‌ها و استان‌های دیگر می‌کند، توسعه واحدهای بسته‌بندی، سردخانه و فرآوری می‌تواند جایگاه اقتصادی منطقه را در زنجیره تولید تقویت کند و مانع از خروج ثروت از شهرستان شود.

خام‌فروشی محصولات کشاورزی، ارزش افزوده و اشتغال را از منطقه می‌گیرد و سود اصلی آن نصیب واسطه‌ها و استان‌های دیگر می‌شود؛ با توجه به این شرایط، انتظار می‌رود توسعه صنایع تبدیلی و تکمیلی در اولویت قرار گیرد تا فرآوری محصولات در محل تولید، ضمن کاهش ضایعات، درآمد کشاورزان را افزایش دهد و زمینه اشتغال پایدار را در منطقه فراهم کند.