آرد نامرغوب و نان بی‌کیفیت؛ زنگ خطر برای امنیت غذایی در بویراحمد

خبرگزاری مهر، گروه استانها: نان برای بسیاری از خانوارها تنها یک کالای مصرفی نیست، بلکه بخش مهمی از سبد غذایی روزانه و یکی از اقلام اثرگذار بر هزینه‌های زندگی است، از همین رو، هرگونه اختلال در کیفیت مواد اولیه، فرآیند تولید یا شبکه توزیع آن می‌تواند پیامدهایی فراتر از یک نارضایتی صنفی داشته باشد.

در روزهای اخیر، موضوع کیفیت آرد و نان در بویراحمد با طرح انتقادهایی از سوی نانوایان و شهروندان وارد مرحله تازه‌ای شده است، از یک سو، نانواداران نسبت به کیفیت برخی محموله‌های آرد و بوی نامطبوع آن گلایه دارند و از سوی دیگر، مردم از تجربه خرید نان‌هایی می‌گویند که به اعتقاد آنان از نظر طعم، بو و کیفیت در وضعیت مطلوبی قرار ندارند.

تلخی و بوی نامطبوع نان؛ گلایه مشترک شهروندان

شهروندان بویراحمدی نیز در گفت‌وگو با خبرنگار مهر از کیفیت نامطلوب برخی نان‌های عرضه‌شده در نانوایی‌ها گلایه کردند و خواستار نظارت جدی‌تر بر کیفیت آرد و فرآیند تولید نان شدند.

مسلم حسینی در گفت‌وگو با خبرنگار مهر با انتقاد از کیفیت نان مصرفی اظهار کرد: کیفیت برخی نان‌ها مطلوب نیست و تلخی و طعم نامناسب آن‌ها موجب نارضایتی مصرف‌کنندگان شده است.

قاسم بزرگر نیز هم در گفت و گو با خبرنگار مهر با اشاره به بوی نامطبوع برخی نان‌ها گفت: مردم انتظار دارند نانی که هر روز خریداری می‌کنند، از کیفیت و طعم مناسبی برخوردار باشد، اما در برخی موارد بوی نان نیز رضایت‌بخش نیست.

مهدی محمدی هم در گفت‌وگو با خبرنگار مهر با بیان اینکه کیفیت نان عرضه‌شده در برخی نانوایی‌ها نیازمند بررسی جدی است، اظهار کرد: بی‌کیفیتی نان و بوی نامناسب آن از جمله مشکلاتی است که مصرف‌کنندگان با آن مواجه هستند و انتظار می‌رود مسئولان برای رفع این وضعیت اقدام کنند.

این گلایه‌ها در حالی مطرح می‌شود که کیفیت نان تنها به مرحله پخت محدود نیست و کیفیت آرد، شرایط نگهداری مواد اولیه، مهارت نانوا و رعایت ضوابط بهداشتی همگی در محصول نهایی تأثیرگذارند، از همین رو، شناسایی علت تلخی یا بوی نامطبوع نان نیازمند بررسی علمی و آزمایشگاهی است و نمی‌توان بدون نتایج کارشناسی، منشأ این مشکلات را به یک عامل مشخص نسبت داد.

آرد نامرغوب؛ نخستین حلقه یک زنجیره مسئله‌دار

کیفیت نان از همان مرحله تأمین مواد اولیه شکل می‌گیرد، اگر آرد از استانداردهای لازم برخوردار نباشد، نانوایان نیز برای تولید محصولی با کیفیت مطلوب با دشواری مواجه خواهند شد، البته تشخیص قطعی کیفیت آرد و ارتباط آن با مشکلات احتمالی نان، نیازمند بررسی آزمایشگاهی و ارزیابی کارشناسی است.

در این میان، طرح موضوع بوی نامطبوع برخی محموله‌های آرد در بویراحمد، ضرورت ورود دستگاه‌های تخصصی و بهداشتی را برجسته می‌کند، زیرا هرگونه نگرانی درباره کیفیت مواد غذایی باید با نمونه‌برداری، آزمایش معتبر و اعلام شفاف نتایج پاسخ داده شود.

انتقاد نانوایان از کیفیت آرد توزیعی

رئیس اتحادیه نانوایان شهرستان بویراحمد در گفت‌وگو با خبرنگار مهر با اشاره به مشکلات موجود در کیفیت آرد توزیعی اظهار کرد: کیفیت آرد از نظر برخی شاخص‌های استاندارد در مقایسه با استان‌های دیگر وضعیت مطلوبی ندارد و این مسئله بر روند تولید نان تأثیرگذار است.

یدالله آقایی افزود: در برخی محموله‌های آرد، بوی نامطبوع نیز مشاهده شده که موجب نگرانی نانوایان شده و ضرورت بررسی دقیق‌تر کیفیت آرد را دوچندان کرده است.

وی پیشنهاد داد برای مشخص شدن وضعیت واقعی آرد مصرفی نانوایی‌ها، نمونه‌هایی از محموله‌های توزیعی به آزمایشگاه‌های تخصصی در شیراز ارسال شود تا کیفیت و قابلیت مصرف آن‌ها از نظر شاخص‌های فنی و بهداشتی مورد ارزیابی قرار گیرد.

رئیس اتحادیه نانوایان شهرستان بویراحمدبا اشاره به ضرورت نظارت مستمر بر زنجیره تأمین آرد تصریح کرد: بررسی کیفیت آرد باید به‌صورت کارشناسی انجام شود تا در صورت وجود مشکل، منشأ آن مشخص و اقدامات اصلاحی لازم برای بهبود وضعیت تولید نان انجام شود.

کیفیت آرد توزیعی در کهگیلویه و بویراحمد زیر ذره‌بین نظارت

معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار کهگیلویه و بویراحمد در گفت‌وگو با خبرنگار مهر ضرورت ارتقای کیفیت آرد مصرفی نانوایی‌ها، نظارت بر کیفیت گندم، فرآیند آماده‌سازی و تولید آرد را از الزامات بهبود کیفیت نان در استان دانست.

سید احسان عسکری اظهار کرد: کیفیت آرد یکی از عوامل مهم و تأثیرگذار بر کیفیت نان است و برای رفع مشکلات موجود باید نظارت بر مواد اولیه و مراحل تولید آرد تقویت شود.

وی با اشاره به تفاوت کیفیت نان در مناطق سردسیری و گرمسیری استان افزود: شرایط اقلیمی و ویژگی‌های گندم مصرفی در مناطق مختلف می‌تواند بر کیفیت محصول نهایی تأثیرگذار باشد و لازم است این موضوع در برنامه‌ریزی‌های حوزه تأمین و تولید آرد مورد توجه قرار گیرد.

معاون هماهنگی امور اقتصادی استاندار کهگیلویه و بویراحمد با بیان اینکه کیفیت گندم و نحوه آماده‌سازی آن در کیفیت آرد مؤثر است، تصریح کرد: رعایت مراحل فنی آماده‌سازی گندم و نظارت بر استانداردهای لازم باید در اولویت دستگاه‌های مسئول قرار گیرد.

عسکری مسئولیت جهاد کشاورزی در این زمینه را مهم دانست و گفت: این دستگاه موظف است با نظارت دقیق بر کیفیت گندم، از ورود گندم بی‌کیفیت به چرخه تولید جلوگیری کند.

وی همچنین بر ضرورت نظارت مستمر بر فرآیند تولید و توزیع آرد تأکید کرد و افزود: هماهنگی دستگاه‌های اجرایی و انجام وظایف قانونی هر بخش می‌تواند به ارتقای کیفیت آرد مصرفی نانوایی‌ها کمک کند.

ساماندهی نانوایی‌ها و مقابله با تخلفات

فرماندار بویراحمد نیز در گفت‌وگو با خبرنگار مهر با اشاره به انتقال نانواران از وضعیت کیفی آرد در این شهرستان اظهار کرد: غذا و دارو علوم پزشکی یاسوج موظف شده آزمایشات لازم را در این زمینه انجام داده و نتایج را اعلام کند.

عباس بهشتی همچنین از برگزاری جلسه فوق‌العاده کارگروه آرد و نان در هفته آینده خبر داد و بیان کرد: در این نشست، کیفیت آرد توزیعی با همکاری دانشگاه علوم پزشکی، شبکه بهداشت، دستگاه‌های نظارتی، بسیج، جهاد کشاورزی و اتحادیه نانوایان به‌صورت تخصصی بررسی می‌شود.

وی همچنین از پیگیری احیای ظرفیت تولید آرد صنعتی خبر داد و گفت: تأمین ظرفیت ۵۰۰ تن در دستور کار قرار گرفته که شامل ۲۰۰ تن برای کارخانه آرد باقری و ۳۰۰ تن برای کارخانه آرد یاس است.

فرماندار بویراحمد با اشاره به فعالیت ۹ نانوایی فاقد مجوز در شهرستان بویراحمد افزود: فعالیت واحدهای صنفی بدون برخورداری از مجوزهای قانونی و شرایط لازم قابل قبول نیست و باید وضعیت این واحدها تعیین تکلیف شود.

وی با انتقاد از صدور پروانه فعالیت برای برخی واحدهای فاقد شرایط قانونی و بدون تأمین سهمیه آرد بیان کرد: با پیگیری دستگاه‌های متولی، دستور مهر و موم این ۹ نانوایی حداکثر تا هفته آینده صادر شده است.

بهشتی با اشاره به موضوع نقل‌وانتقالات سهمیه آرد گفت: انتقال سهمیه آرد درون‌شهرستانی و منطقه‌ای با توجه به شرایط و ضوابط موجود مورد بررسی قرار گرفت و درباره آن توافق شد.

وی ادامه داد: متقاضیان می‌توانند با مراجعه به جهاد کشاورزی شهرستان و ثبت درخواست، پس از بررسی کارشناسی، مراحل قانونی انتقال سهمیه آرد خود را پیگیری کنند.

فرماندار بویراحمد همچنین با تأکید بر ممنوعیت استفاده از آرد خارج از شبکه توزیع تصریح کرد: استفاده از آرد خارج از شبکه قانونی در نانوایی‌ها و واحدهای صنفی از جمله قنادی‌ها ممنوع است و بازرسان موظف‌اند در صورت مشاهده تخلف، نسبت به جمع‌آوری آرد و پیگیری قانونی اقدام کنند.

وی با اشاره به ضرورت ساماندهی توزیع آرد در مناطق روستایی و عشایری اظهار کرد: مقرر شد با همکاری فرمانداری، امور عشایر، جهاد کشاورزی و متولیان توزیع آرد، نشستی با حضور عاملان و متصدیان توزیع آرد شهری، روستایی و عشایری برگزار شود تا ثبت اطلاعات خانوارها در سامانه مربوط نیز پیگیری شود.

بهشتی تجهیز نانوایی‌ها به دوربین مداربسته را از دیگر برنامه‌های نظارتی دانست و گفت: مقرر شده اتحادیه و دستگاه‌های مربوط، نصب تجهیزات نظارتی را پیگیری کنند تا پایان سال دوربین‌های مورد نیاز نانوایی‌های مشمول نصب شود.

وی اضافه کرد: در صدور مجوزهای جدید فعالیت نانوایی‌ها نیز نصب دوربین مداربسته به‌عنوان یکی از الزامات مورد توجه قرار می‌گیرد.

کیفیت نان؛ مسئله‌ای فراتر از برخورد با نانوایی‌های متخلف

مرور اظهارات شهروندان و مسئولان نشان می‌دهد مسئله آرد و نان در بویراحمد دست‌کم دو بُعد مهم دارد؛ نخست، کیفیت مواد اولیه و ضرورت اطمینان از سلامت و استاندارد بودن آرد و دوم، ساماندهی شبکه تولید و توزیع و مقابله با فعالیت‌های خارج از ضوابط قانونی.

پیشنهاد ارسال نمونه‌های آرد به آزمایشگاه‌های تخصصی می‌تواند نقطه شروعی برای عبور از اظهارنظرهای پراکنده و رسیدن به یک ارزیابی مستند باشد. با این حال، آنچه اهمیت دارد، صرفاً ارسال نمونه نیست؛ بلکه اعلام عمومی نتایج آزمایش‌ها، مشخص شدن منشأ احتمالی مشکلات و پاسخگویی دستگاه‌های مسئول در قبال نتایج به‌دست‌آمده است.

تلخی و بوی نامطبوعی که شهروندان از آن سخن می‌گویند نیز باید در کنار اظهارات نانوایان درباره کیفیت آرد بررسی شود، این دو دسته اظهارنظر، ضرورت بررسی هم‌زمان مواد اولیه و فرآیند تولید را نشان می‌دهد، اما تعیین رابطه مستقیم میان کیفیت آرد و ویژگی‌های حسی نان، بدون نتایج آزمایشگاهی امکان‌پذیر نیست.

نان سالم، مطالبه‌ای عمومی و مسئولیتی مشترک

آنچه در حوزه آرد و نان بویراحمد مطرح شده، نباید در حد چند دستور اجرایی یا برخورد با تعدادی واحد صنفی باقی بماند، نان کالایی روزمره و اساسی است و کیفیت آن مستقیماً با سلامت و معیشت مردم ارتباط دارد، بنابراین، انتظار می‌رود دستگاه‌های مسئول از مرحله اعلام برنامه به سمت ارائه نتایج عملی حرکت کنند.

انتشار نتایج آزمایش کیفیت آرد، بررسی علت تلخی و بوی نامطبوع نان، شفاف‌سازی درباره منشأ مشکلات احتمالی، تعیین تکلیف نانوایی‌های فاقد مجوز، نظارت بر سهمیه‌ها و ساماندهی توزیع آرد روستایی و عشایری باید در قالب یک برنامه زمان‌بندی‌شده و قابل ارزیابی دنبال شود.

مردم بویراحمد حق دارند بدانند آردی که با منابع عمومی تأمین و توزیع می‌شود، از چه کیفیتی برخوردار است و چه تضمینی برای سلامت و کیفیت نانی که هر روز مصرف می‌کنند وجود دارد، پاسخ به این مطالبه، نه با وعده برخورد و نه با نصب چند دوربین، بلکه با نظارت مستمر، آزمایش‌های معتبر، شفافیت اطلاعات و برخورد با تخلفات امکان‌پذیر خواهد بود.

نان سالم و باکیفیت نباید نتیجه شانس مصرف‌کننده باشد؛ بلکه باید حاصل یک نظام تأمین و نظارت دقیق و پاسخگو باشد.