ترازوی ایمنی در کهگیلویه و بویراحمد؛ ۳۴ نقطه خطر، ۱۲ مورد اصلاح
یاسوج-۳۴ نقطه پرخطر در جاده‌های کهگیلویه و بویراحمد شناسایی شده و با وجود اصلاح ۱۲ نقطه مصوب، زنگ خطر ایمنی همچنان روشن است.
خبرگزاری مهر، گروه استانها: کهگیلویه و بویراحمد را نمی‌توان فقط با مرزهای جغرافیایی آن تعریف کرد، این استان در یکی از مسیرهای مهم ارتباطی جنوب کشور قرار دارد و بخشی از رفت‌وآمد میان استان‌های مرکزی، جنوبی و جنوب‌غربی از محورهای آن انجام می‌شود.
محورهای یاسوج-اصفهان، یاسوج-شیراز، یاسوج-بابامیدان، یاسوج-پاتاوه، پاتاوه-دهدشت، گچساران-بابامیدان، گچساران-بهبهان و گچساران-گناوه، شبکه‌ای از مسیرهای ارتباطی را شکل داده‌اند که علاوه بر جابه‌جایی مردم استان، نقش مهمی در حمل‌ونقل بین‌استانی دارند.
در سال‌های اخیر توسعه بزرگراه‌ها و چهارخطه شدن برخی محورهای استان در دستور کار قرار گرفته است، اما هنوز بخش‌هایی از مسیرهای ارتباطی استان دوخطه، کوهستانی و دارای محدودیت‌های هندسی است.
این وضعیت در استانی که بخش قابل توجهی از اقتصاد آن به رفت‌وآمد، گردشگری، حمل‌ونقل و ارتباط با استان‌های همجوار وابسته است، اهمیت ایمنی را دوچندان می‌کند.
از سوی دیگر، کهگیلویه و بویراحمد یکی از استان‌های مقصد گردشگری در جنوب کشور است و در ایام مختلف سال، جاده‌های آن میزبان مسافرانی از استان‌های فارس، اصفهان، خوزستان، بوشهر و دیگر مناطق کشور است.
بنابراین جاده‌های استان فقط مسیر عبور مردم محلی نیستند، بخشی از شریان ارتباطی کشورند که هر نقص ایمنی در آنها می‌تواند پیامدهایی فراتر از یک حادثه محلی داشته باشد.
وقتی ۹ میلیون تردد، پای ایمنی را وسط می‌کشد
آمار تردد نیز نشان می‌دهد که مسئله ایمنی راه‌های استان را نمی‌توان کوچک تلقی کرد. بر اساس گزارش ارائه‌شده در نشست بررسی وضعیت تصادفات و ایمنی راه‌ها، در شش ماه نخست سال ۱۴۰۵ بیش از ۹ میلیون تردد بین‌استانی در محورهای کهگیلویه و بویراحمد ثبت شده است، آماری که نسبت به مدت مشابه سال گذشته حدود ۱۵ درصد کاهش داشته، اما همچنان حجم بالای عبور خودروها از محورهای استان را نشان می‌دهد.
محورهای یاسوج-پاتاوه، گچساران-بابامیدان، بابامیدان-یاسوج و گچساران-بهبهان از مسیرهای پرتردد استان اعلام شده‌اند و بخش قابل توجهی از تخلفات سرعت نیز در همین محورها ثبت شده است.
در چنین شرایطی، ایمنی جاده دیگر موضوعی محدود به یک دستگاه نیست، راهداری، پلیس، راه و شهرسازی، استانداری، شهرداری‌ها و دستگاه‌های امدادی هر کدام بخشی از این زنجیره را برعهده دارند.
اما مسئله زمانی جدی‌تر می‌شود که در کنار حجم تردد، نقاط حادثه‌خیز، خودروهای پرخطر، مسیرهای کم‌عرض و پروژه‌های نیمه‌تمام نیز وجود داشته باشد.
۳۴ نقطه حادثه‌خیز جدید شناسایی شده است
در این رابطه مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای کهگیلویه و بویراحمد در گفت و گو با خبرنگار مهر، با اشاره به وضعیت ایمنی راه‌های استان گفت: ضرورت دارد همه دستگاه ها برای کاهش تصادفات و رفع نقاط حادثع خیز همکاری کنند.
حمیدرضا پیمانجو با اشاره به روند کاهش تلفات تصادفات برون‌شهری استان در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳، همکاری پلیس، راهداری، اورژانس، هلال احمر، دانشگاه علوم پزشکی و سایر دستگاه‌های اجرایی را در کاهش حوادث مؤثر دانست و اظهار کرد: با توجه به شرایط جغرافیایی و کوهستانی استان، ادامه این روند نیازمند همکاری بیشتر دستگاه‌ها است.
وی همچنین از توسعه سامانه‌های هوشمند در محورهای مواصلاتی خبر داد و افزود: تعداد دوربین‌های ثبت تخلف از ۲۱ دستگاه به ۷۵ دستگاه افزایش خواهد یافت که ۱۰ دستگاه از این تعداد نصب شده است.
مدیرکل راهداری و حمل‌ونقل جاده‌ای کهگیلویه و بویراحمد همچنین اعلام کرد: تعداد دوربین‌های نظارتی از ۱۰ دستگاه به ۲۸ دستگاه افزایش پیدا می‌کند و در مجموع ۱۰۳ سامانه نظارتی و ثبت تخلف در محورهای استان فعال خواهد شد.
وی حجم تردد در محورهای استان را نیز قابل توجه دانسته و از ثبت بیش از ۹ میلیون تردد بین‌استانی در شش ماه نخست امسال خبر داد و گفت: این میزان در مقایسه با مدت مشابه سال گذشته حدود ۱۵ درصد کاهش داشته است.
پیمانجو محورهای یاسوج-پاتاوه، گچساران-بابامیدان، بابامیدان-یاسوج و گچساران-بهبهان را از محورهای پرتردد استان برشمرد و افزود: بخش قابل توجهی از تخلفات سرعت نیز در همین محورهای اصلی ثبت شده است.
در کنار این آمار، پیمانجو پیش‌تر از وضعیت نقاط حادثه‌خیز استان نیز گزارشی ارائه کرد و یادآور شد: از مجموع ۱۳ نقطه حادثه‌خیز مصوب، ۱۲ نقطه رفع شده و نقطه باقی‌مانده در ورودی لیکک نیز در مسیر تکمیل قرار دارد.
وی همچنین از شناسایی ۳۴ نقطه پرحادثه جدید در محورهای استان و پیشرفت حدود ۶۵ درصدی عملیات اصلاحی این نقاط خبر داد..
گندی‌خوری همچنان حادثه‌خیز است
رئیس پلیس راه کهگیلویه و بویراحمد در گفت و گو با خبرنگار مهر نیز با اشاره به وضعیت نقاط حادثه‌خیز در استان گفت: پل زردک یکی از نقاط نگران‌کننده است که پیش از بهره‌برداری از مسیر جدید، وضعیت این پل باید تعیین تکلیف شود.
سرهنگ حسن دانایار همچنین به تردد برخی خودروها در محدوده نقاره‌خانه اشاره کرد و افزود: برخی خودروها برخلاف ممنوعیت موجود برای ورود به این مسیر حرکت می‌کنند که این مسئله خطر وقوع تصادف را افزایش می‌دهد.
رئیس پلیس راه استان درباره پل مختار نیز گفت: اجرای این پروژه به دلیل شرایط خاص منطقه و قرار گرفتن بخشی از عملیات در بستر رودخانه بشار، زمان‌بر شده و باید برای جلوگیری از ایجاد مشکلات بیشتر، اقدامات لازم با جدیت دنبال شود.
وی همچنین محور پاتاوه-دهدشت را از مسیرهای پرتردد استان دانست که در برخی نقاط با محدودیت عرض مواجه است.
سرهنگ دانایار درباره نقطه حادثه خیز در روستای گندی‌خوری نیز گفت: این محدوده همچنان یکی از نقاط حادثه‌خیز استان محسوب می‌شود و اخیراً دو تصادف منجر به فوت در این محدوده رخ داده است.
رئیس پلیس راه کهگیلویه و بویراحمد در ادامه به موضوع خودروهای موسوم به «شوتی» اشاره کرد و افزایش تردد این خودروها را از نگرانی‌های پلیس دانست.
به گفته دانایار، برخورد با خودروهای شوتی به یکی از اولویت‌های پلیس تبدیل و در شش ماه نخست سال ۱۴۰۵، یک هزار و ۹۱۲ خودروی شوتی در استان توقیف شده است.
وی با بیان اینکه توقف این خودروها در جاده به دلیل سرعت و شیوه تردد آنها برای مأموران پلیس نیز با دشواری و خطر همراه است، ادامه داد: بخشی از این خودروها به دلیل کوتاه‌تر بودن مسیر ارتباطی برخی استان‌های مرکزی و جنوبی از محورهای کهگیلویه و بویراحمد عبور می‌کنند.
دانایار همچنین گفت: بررسی اطلاعات دوربین‌ها نشان می‌دهد برخی خودروها پس از حرکت از شیراز و عبور از آزادراه، از مسیر اقلید-یاسوج وارد محورهای استان می‌شوند.
رئیس پلیس راه استان در ادامه به آمار تصادفات اشاره کرد و گفت: ۴۹ درصد تصادفات ثبت‌شده در استان مربوط به واژگونی خودروها است.
افزایش تلفات با وجود کاهش تردد
استاندار کهگیلویه و بویراحمد نیز در گفت و گو با خبرنگار مهر با اشاره به آمار تلفات تصادفات برون‌شهری ، گفت: افزایش تلفات در نیمه نخست سال ۱۴۰۵ می تواند زنگ خطری برای محورهای ارتباطی استان باشد.
یدالله رحمانی با اشاره به آمار تصادفات برون‌شهری استان گفت: تلفات این حوادث در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال ۱۴۰۳، ۴.۱ درصد کاهش داشته و این کاهش در ادامه روند کاهشی حدود ۱۷ درصدی سال ۱۴۰۳ نسبت به سال ۱۴۰۲ بوده است.
استاندار کهگیلویه و بویراحمد ادامه داد: در شش ماه نخست سال جاری، به دلیل وقوع دو تصادف گروهی، تلفات تصادفات برون‌شهری نسبت به مدت مشابه سال گذشته ۶ درصد افزایش داشته است.
وی با اشاره به کاهش ۱۵ درصدی ترددهای جاده‌ای در شش ماه نخست امسال گفت: افزایش تلفات در شرایطی اتفاق افتاده که میزان تردد نیز کاهش داشته و بنابراین نظارت و کنترل محورهای مواصلاتی را باید با جدیت بیشتری پیگیری کنیم.
حالا مسئله اصلی کجاست؟
کنار هم گذاشتن اظهارات چهار مسئول، تصویری چندلایه از وضعیت ایمنی راه‌های کهگیلویه و بویراحمد به دست می‌دهد، تصویری که نشان می‌دهد مسئله فقط چند نقطه حادثه‌خیز روی نقشه نیست.
از یک طرف، راهداری از رفع ۱۲ نقطه از ۱۳ نقطه حادثه‌خیز مصوب و شناسایی ۳۴ نقطه پرحادثه جدید سخن می‌گوید، از طرف دیگر پلیس راه همچنان از نقاطی مانند گندی‌خوری، پل زردک و برخی محدوده‌های پاتاوه-دهدشت به عنوان نقاط نگران‌کننده نام می‌برد.
این یعنی حتی با رفع نقاط حادثه‌خیز مصوب، مسئله ایمنی راه پایان نمی‌یابد و نقاط جدید می‌توانند در اثر افزایش تردد، تغییر الگوی عبور خودروها، ضعف هندسی مسیر یا تغییر شرایط پیرامونی شکل بگیرند.
از سوی دیگر، آمار ۴۹ درصدی واژگونی‌ها نشان می‌دهد که ایمنی جاده باید همزمان از دو مسیر دنبال شود؛ اصلاح زیرساخت و اصلاح رفتار ترافیکی.
نمی‌توان تمام تصادفات را به وضعیت جاده نسبت داد، همان‌طور که نمی‌توان تمام حوادث را صرفاً ناشی از خطای راننده دانست.
وقتی یک محور کم‌عرض است، سرعت بالا می‌رود، خودرو از مسیر ممنوع عبور می‌کند، تقاطع دسترسی مناسبی ندارد یا حفاظ و تجهیزات ایمنی کافی نیست، مجموعه‌ای از عوامل می‌تواند یک حادثه را رقم بزند.
از نقطه حادثه‌خیز تا پروژه نیمه‌تمام
یکی از موضوعاتی که در این میان نباید از کنار آن گذشت، پروژه‌های نیمه‌تمام مرتبط با ایمنی است.
پل‌ها، تقاطع‌های غیرهمسطح، چهارخطه‌ها، اصلاح نقاط پرخطر و پروژه‌های بهسازی فقط طرح‌های عمرانی نیستند؛ بخشی از زنجیره ایمنی راه محسوب می‌شوند.
وقتی پروژه‌ای مانند پل یا تقاطع سال‌ها طول می‌کشد، در تمام این مدت مردم مجبورند از مسیر موجود استفاده کنند.
بنابراین در ارزیابی پروژه‌های راهسازی، صرفاً میزان پیشرفت فیزیکی نباید معیار باشد؛ باید پرسید این پروژه چه زمانی از نظر ایمنی اثر خود را بر زندگی مردم خواهد گذاشت.
در همین چارچوب، پل زردک، پل مختار، گندی‌خوری و سایر نقاطی که پلیس از آنها نام برده، نیازمند زمان‌بندی روشن برای اقدام هستند.
مطالبه اصلی نیز دقیقاً همین‌جاست؛ هر نقطه حادثه‌خیز باید یک متولی، یک برنامه، یک اعتبار و یک زمان مشخص برای رفع داشته باشد.
۹ میلیون تردد؛ یعنی فرصت خطا کمتر است
بیش از ۹ میلیون تردد بین‌استانی در شش ماه، یعنی شبکه راه‌های استان با حجم قابل توجهی از خودرو مواجه است.
حتی اگر این رقم نسبت به سال قبل ۱۵ درصد کاهش یافته باشد، همچنان حجم عبور و مرور به اندازه‌ای است که نمی‌توان ایمنی را به اقدامات مقطعی محدود کرد.
از طرفی، استان یک شبکه ارتباطی بین چند استان مهم کشور است و از طرف دیگر، گردشگری استان در فصل‌های مختلف سال، مسافران زیادی را به محورهای ارتباطی آن می‌کشاند.
بنابراین کیفیت راه‌های استان مستقیماً با امنیت سفر، رونق گردشگری، حمل‌ونقل کالا و حتی تصویر استان در ذهن مسافران ارتباط دارد.
جاده‌ای که گردشگر را به مقصد می‌رساند اما در یک نقطه پرخطر او را غافلگیر می‌کند، نمی‌تواند زیرساخت کامل گردشگری محسوب شود.
ایمنی نباید قربانی توسعه شود
کهگیلویه و بویراحمد به راه نیاز دارد؛ بزرگراه، چهارخطه، پل، تونل و مسیرهای جدید برای توسعه استان ضروری‌اند. اما همزمان با ساخت این زیرساخت‌ها باید یک اصل نیز در همه پروژه‌ها ثابت بماند: راه جدید باید از روز نخست ایمن طراحی شود. نباید ابتدا مسیر ساخته شود و بعد از وقوع چند حادثه به فکر اصلاح آن بیفتیم.
اکنون مجموعه آمارها و اظهارات مسئولان یک مطالبه روشن را پیش روی مدیریت استان قرار می‌دهد: نقاط حادثه‌خیز باید از فهرست جلسات به فهرست پروژه‌های اجرایی منتقل شوند.
۱۲ نقطه از ۱۳ نقطه مصوب رفع شده و ۳۴ نقطه جدید نیز شناسایی شده است، اما مردم نیاز دارند بدانند این ۳۴ نقطه دقیقاً کجا هستند، اولویت آنها چگونه تعیین شده، برای اصلاح هرکدام چه اعتباری در نظر گرفته شده و چه زمانی باید به پایان برسند.
از سوی دیگر، افزایش ۶ درصدی تلفات برون‌شهری در نیمه نخست سال، آن هم با وجود کاهش ۱۵ درصدی تردد، نشان می‌دهد نمی‌توان منتظر کاهش طبیعی حوادث ماند.
کهگیلویه و بویراحمد در مسیر کریدورهای ارتباطی مهم کشور قرار گرفته و میلیون‌ها تردد در جاده‌های آن ثبت می‌شود؛ بنابراین ایمنی این جاده‌ها فقط یک مطالبه استانی نیست، بلکه بخشی از ایمنی شبکه ارتباطی جنوب کشور است.
اکنون انتظار از دستگاه‌های مسئول روشن است؛ نقطه حادثه‌خیز باید شناسایی شود، علت حادثه باید مشخص شود، راهکار باید اعتبار داشته باشد، پروژه باید زمان‌بندی شود و در نهایت نتیجه باید با کاهش واقعی تصادف سنجیده شود.
نظرات
هنوز نظری ثبت نشده؛ اولین نفر باش.