امام جمعه اصفهان: صرفه‌جویی در مصرف انرژی یک مسئولیت اخلاقی و دینی است

به گزارش خبرنگار مهر، آیت‌الله سید یوسف طباطبایی‌نژاد پیش از ظهر یکشنبه در نشست شورای فرهنگ عمومی استان اصفهان با محوریت بررسی راهکارهای ترویج فرهنگ صرفه‌جویی در مصرف انرژی، اظهار کرد: در شرایطی که کشور برای تأمین برخی منابع و حامل‌های انرژی با محدودیت‌هایی مواجه است، اصلاح رفتار مصرفی و توجه به ظرفیت‌های موجود باید به یک اولویت عمومی تبدیل شود.

وی افزود: نمی‌توان بدون توجه به میزان تولید و محدودیت‌های واردات، انتظار داشت مصرف منابع به‌صورت نامحدود ادامه پیدا کند؛ ازاین‌رو همه اقشار جامعه باید متناسب با نیاز واقعی خود مصرف کنند و از استفاده‌های غیرضروری بپرهیزند.

نماینده ولی‌فقیه در استان اصفهان با اشاره به موضوع مصرف بنزین تصریح کرد: باید میان نیازهای ضروری و مصارف غیرضروری تفاوت قائل شد. افرادی که برای انجام امور روزمره و ضروری به خودرو نیاز دارند، باید امکان استفاده از آن را داشته باشند، اما هر فرد نیز وظیفه دارد در حد توان خود از مصارف غیرضروری بکاهد.

آیت‌الله طباطبایی‌نژاد با بیان اینکه صرفه‌جویی در فرهنگ اسلامی ریشه‌ای عمیق دارد، ادامه داد: انسان نباید تنها به آسایش و نیازهای شخصی خود توجه کند، بلکه لازم است شرایط دیگران را نیز در نظر بگیرد. ممکن است مصرف بی‌رویه ما موجب استفاده بیش از اندازه از منابعی شود که مردم مناطق گرمسیر یا نقاط محروم کشور برای تأمین نیازهای اساسی خود به آن احتیاج دارند.

وی با اشاره به سیره حضرت فاطمه زهرا (س) در توجه به دیگران و مقدم دانستن همسایگان بر خود گفت: یکی از درس‌های ارزشمند زندگی حضرت زهرا (س)، توجه به نیازهای اطرافیان و دعا برای همسایگان است؛ این سیره به ما می‌آموزد که در زندگی اجتماعی تنها خود و خانواده‌مان را نبینیم و برای آسایش و رفاه دیگران نیز اهمیت قائل باشیم.

اسراف و تبذیر دو رفتار متفاوت در مصرف نعمت‌های الهی است

امام جمعه اصفهان با تشریح تفاوت میان اسراف و تبذیر اظهار کرد: اسراف به معنای زیاده‌روی در مصرف است، اما تبذیر بیشتر به معنای دور ریختن و از بین بردن نعمت‌هاست و هر دو رفتار با آموزه‌های دینی درباره حفظ منابع و اعتدال در زندگی مغایرت دارند.

وی با اشاره به آموزه‌های قرآن کریم در زمینه اعتدال در هزینه‌کرد و مصرف افزود: خداوند در توصیف بندگان شایسته خود بیان می‌کند که آنان هنگام انفاق و هزینه‌کرد نه زیاده‌روی می‌کنند و نه دچار خساست می‌شوند، بلکه راه میانه و اعتدال را در پیش می‌گیرند؛ بنابراین پرهیز از اسراف و رعایت تعادل باید در رفتار روزمره افراد جامعه نهادینه شود.

طباطبایی‌نژاد تأکید کرد: صرفه‌جویی به معنای محروم کردن خود از امکانات ضروری یا استفاده نکردن از داشته‌ها نیست، بلکه باید میان بهره‌مندی درست از امکانات و مصرف بی‌رویه تفاوت قائل شد.

وی ادامه داد: برای مثال، داشتن چند دست لباس و استفاده از همه آن‌ها لزوماً اسراف محسوب نمی‌شود، اما اگر فرد در نگهداری و استفاده صحیح از امکانات و نعمت‌هایی که در اختیار دارد بی‌توجه باشد و موجب هدررفت آن‌ها شود، این رفتار می‌تواند مصداق زیاده‌روی و اتلاف منابع باشد.

نماینده ولی‌فقیه در استان اصفهان با تأکید بر ضرورت اصلاح رفتارهای روزمره در مصرف انرژی گفت: خاموش کردن چراغ‌های اضافی، استفاده صحیح از وسایل گرمایشی و سرمایشی و جلوگیری از روشن ماندن تجهیزات برقی بدون نیاز، اقداماتی ساده اما مؤثر در مدیریت مصرف هستند.

وی خاطرنشان کرد: این رفتارها باید در منازل، محیط‌های اداری و همه فضاهای عمومی به یک عادت تبدیل شود؛ به‌گونه‌ای که افراد هنگام خروج از اتاق یا محیط کار، وسایل و چراغ‌های غیرضروری را خاموش کنند و نسبت به حفظ منابع حساسیت داشته باشند.

طباطبایی‌نژاد با اشاره به اهمیت فرهنگ احترام به نعمت‌های الهی در گذشته گفت: در فرهنگ عمومی مردم، حتی نسبت به تکه نانی که روی زمین افتاده بود حساسیت وجود داشت و اجازه نمی‌دادند نعمت خداوند بی‌احترام بماند؛ این روحیه ارزشمند باید دوباره در جامعه تقویت شود.

وی با تأکید بر ضرورت ترویج فرهنگ صحیح مصرف افزود: صرفه‌جویی باید از رفتارهای کوچک و روزانه آغاز شود و هر فرد با اصلاح عادت‌های خود می‌تواند در جلوگیری از هدررفت منابع و حفظ امکانات کشور نقش داشته باشد.

آموزش و فرهنگ‌سازی باید از خانواده و مدرسه آغاز شود

امام جمعه اصفهان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به نقش اجتماعات مردمی در تقویت باورهای دینی و اجتماعی نسل جوان اظهار کرد: حضور خانواده‌ها و مردم در برنامه‌ها و اجتماعات جمعی، آثار تربیتی قابل توجهی دارد و می‌تواند در شکل‌گیری شخصیت و نگرش کودکان و نوجوانان تأثیرگذار باشد.

وی افزود: گاهی مشاهده رفتار مردم در اجتماعات و حضور در برنامه‌های جمعی، تأثیری عمیق بر کودکان می‌گذارد و زمینه تقویت روحیه مسئولیت‌پذیری، همبستگی و علاقه به ارزش‌های دینی و ملی را در آنان فراهم می‌کند؛ بنابراین نباید از ظرفیت تربیتی این حضورها غافل شد.

طباطبایی‌نژاد با تأکید بر مسئولیت روحانیون، معلمان و فعالان فرهنگی در ترویج ارزش‌های دینی و اخلاقی گفت: همه ما باید مبلغ دین و اخلاق باشیم، اما پیش از توصیه دیگران، لازم است خودمان به آموزه‌های اسلامی عمل کنیم؛ چراکه فرهنگ‌سازی زمانی اثرگذار خواهد بود که مردم این ارزش‌ها را در رفتار عملی افراد مشاهده کنند.

وی با اشاره به ارزش خدمت و تلاش در مسیر اهداف الهی خاطرنشان کرد: هر قدمی که انسان برای خدمت به جامعه و انجام عمل صالح برمی‌دارد، حتی اگر با سختی، گرسنگی، تشنگی و تحمل مشکلات همراه باشد، نزد خداوند محفوظ است و پاداش آن از بین نخواهد رفت.

تشکیل قرارگاه یا کارگروه به‌تنهایی نمی‌تواند به اصلاح الگوی مصرف منجر شود

ایوب درویشی، معاون سیاسی و اجتماعی استاندار اصفهان نیز در این نشست با تأکید بر ضرورت تبدیل صرفه‌جویی به یک رفتار پایدار اجتماعی اظهار کرد: پرهیز از اسراف و اصلاح الگوی مصرف از اصول مهم فرهنگ دینی ماست و باید این ارزش‌ها از سطح توصیه‌های عمومی فراتر برود و در زندگی روزمره مردم نمود پیدا کند.

وی افزود: تشکیل قرارگاه یا کارگروه به‌تنهایی نمی‌تواند به اصلاح الگوی مصرف منجر شود، بلکه آنچه در این زمینه اهمیت دارد، تعیین مسیر مشخص و ایجاد هماهنگی میان دستگاه‌های اجرایی، آموزشی و فرهنگی برای آموزش و فرهنگ‌سازی مستمر است.

معاون سیاسی و اجتماعی استاندار اصفهان با اشاره به ظرفیت نهادهای آموزشی و فرهنگی برای ترویج مصرف صحیح تصریح کرد: آموزش‌وپرورش، دانشگاه‌ها، کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان و مجموعه‌های فرهنگی باید در این زمینه نقش فعال‌تری داشته باشند و برنامه‌های مشخصی برای انتقال مفاهیم مربوط به مدیریت مصرف به نسل جدید طراحی کنند.

درویشی تبلیغات و اطلاع‌رسانی هدفمند را از دیگر الزامات اصلاح الگوی مصرف دانست و گفت: دستگاه‌هایی همچون اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی، حوزه‌های علمیه و سایر نهادهای فرهنگی و تبلیغی باید با برنامه‌ریزی مستمر، موضوع صرفه‌جویی را در اولویت فعالیت‌های خود قرار دهند.

وی خاطرنشان کرد: آموزش‌وپرورش و دانشگاه‌ها باید برای ترویج فرهنگ صحیح مصرف انرژی، برنامه‌های مشخص و سالانه داشته باشند تا آثار این آموزش‌ها در رفتار، نگرش و سبک زندگی نسل آینده قابل مشاهده باشد.

معاون سیاسی و اجتماعی استاندار اصفهان با تأکید بر نقش خانواده‌ها در مدیریت مصرف انرژی اظهار کرد: بخش مهمی از مصرف انرژی در سطح خانوار اتفاق می‌افتد و اصلاح رفتار در این بخش می‌تواند تأثیر قابل توجهی در کاهش مصارف غیرضروری داشته باشد.

وی افزود: معرفی خانواده‌هایی که در مدیریت مصرف انرژی عملکرد موفقی دارند، می‌تواند به الگوسازی در جامعه کمک کند و زمینه گسترش رفتارهای صحیح را در میان سایر خانواده‌ها فراهم آورد.

درویشی با اشاره به ظرفیت مساجد و محلات در فرهنگ‌سازی ادامه داد: مساجد، نهادهای مذهبی، شبکه‌های تبلیغی مردمی و مجموعه‌های محله‌محور از ظرفیت‌های ارزشمندی برخوردارند که می‌توانند در کنار برنامه‌های رسمی دستگاه‌ها، فرهنگ صرفه‌جویی را در میان اقشار مختلف جامعه ترویج کنند.

وی تأکید کرد: تبلیغ چهره‌به‌چهره و ارتباط مستقیم با مردم، در کنار آموزش‌های رسمی و اطلاع‌رسانی عمومی می‌تواند مشارکت شهروندان را در اصلاح الگوی مصرف افزایش دهد و این موضوع را به یک مسئولیت مشترک تبدیل کند.

معاون سیاسی و اجتماعی استاندار اصفهان گفت: اصلاح الگوی مصرف نیازمند حرکتی هماهنگ میان دستگاه‌های اجرایی، آموزشی و فرهنگی و مشارکت مستقیم خانواده‌ها و مردم است؛ حرکتی که باید از آموزش و آگاهی‌بخشی آغاز شود و در نهایت به تغییر رفتار و تبدیل صرفه‌جویی به یک فرهنگ عمومی و پایدار در جامعه بینجامد.