باید روابط تجاری ایران و روسیه را از تفاهم‌نامه به پروژه تبدیل کنیم

به گزارش خبرگزاری تسنیم از بندرانزلی، مصطفی طاعتی مقدم، مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی صبح امروز در نخستین اجلاس توسعه تجارت ایران و روسیه با محوریت استان گیلان و آستراخان که در سالن ابتهاج منطقه آزاد انزلی برگزار شد، اظهار کرد: امروز ایران و روسیه با یک فرصت تاریخی جدید در حوزه همکاری‌های اقتصادی مواجه هستند؛ فرصتی که نباید صرفاً به تکرار الگوهای تجاری گذشته محدود شود، بلکه باید به طراحی الگوهای جدید همکاری اقتصادی منجر شود.

وی با اشاره به پیشینه روابط میان دو سوی دریای کاسپین افزود: مردمانی که تاریخ، جغرافیا و دریای کاسپین قرن‌ها آنان را در کنار یکدیگر قرار داده است، در 14 سال گذشته نیز بر بستر زیست‌بوم مشترک کاسپین، تجربه‌های مختلفی در حوزه تجارت، فرهنگ و ارتباطات اجتماعی داشته‌اند.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با بیان اینکه شمال ایران در دوره‌های مختلف یکی از مهم‌ترین دروازه‌های ارتباطی با روسیه و بازارهای آن بوده است، تصریح کرد: این مسیر تنها یک راه تجاری نبود، بلکه مجرایی برای انتقال کالا، تجربه، دانش و شناخت جهان جدید به ایران محسوب می‌شد و ایجاد مراکز و شبکه‌های تجاری ایران در آستراخان بخشی از همین سابقه تاریخی است.

به گفته طاعتی مقدم، امروز پس از گذشت چند قرن، موقعیت جغرافیایی ایران و ظرفیت‌های دریای کاسپین بار دیگر یک فرصت تاریخی پیش روی دو کشور قرار داده است؛ اما موضوع فقط افزایش مبادلات کالا نیست، بلکه باید به دنبال ایجاد زنجیره‌های ارزش از حمل‌ونقل و انبارداری تا توزیع و سرمایه‌گذاری مشترک باشیم.

وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده برای توسعه زیرساخت‌های همکاری میان ایران و روسیه بیان کرد: توسعه شبکه‌های حمل‌ونقل و کریدورهای منطقه‌ای، ایجاد مناطق آزاد و ویژه اقتصادی و توسعه ظرفیت‌های بندری، بخشی از زیرساخت‌هایی هستند که می‌توانند تجارت را به سرمایه‌گذاری و حمل‌ونقل را به ایجاد ارزش افزوده تبدیل کنند.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی، شکل‌گیری و توسعه کریدور بین‌المللی شمال ـ جنوب و اجرای موافقت‌نامه تجارت آزاد ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا را از ظرفیت‌های مهم پیش‌روی فعالان اقتصادی 2 کشور دانست و افزود: این ظرفیت‌ها می‌توانند زمینه شکل‌گیری همکاری‌های گسترده‌تر اقتصادی میان ایران، روسیه و بازارهای پیرامونی را فراهم کنند.

طاعتی مقدم با بیان اینکه دیگر مسئله اصلی، اثبات وجود ظرفیت همکاری میان ایران و روسیه نیست، گفت: ظرفیت همکاری میان دو کشور روشن است؛ مسئله اصلی این است که چگونه این ظرفیت‌ها را به پروژه‌های واقعی، قراردادهای پایدار، سرمایه‌گذاری مشترک و جریان مستمر کالا تبدیل کنیم.

منطقه آزاد انزلی؛ دروازه اتصال روسیه به بازارهای جنوبی

وی موقعیت جغرافیایی منطقه آزاد انزلی را یک مزیت مهم برای توسعه این همکاری‌ها عنوان کرد و افزود: این موقعیت می‌تواند به منطقه آزاد انزلی امکان دهد به‌عنوان یکی از نقاط مهم دسترسی روسیه به بازار ایران و مسیرهای جنوبی ایفای نقش کند، نباید تنها به افزایش حجم مبادلات فکر کنیم، بلکه باید ایجاد یک زنجیره اقتصادی مشترک در دو سوی دریای کاسپین را هدف قرار دهیم.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی از آمادگی منطقه آزاد انزلی برای همکاری با فعالان اقتصادی و تبدیل مذاکرات و تفاهم‌نامه‌ها به پروژه‌های عملیاتی خبر داد و بیان کرد: این همکاری می‌تواند از ایجاد منظم دریایی، توسعه حمل‌ونقل کانتینری، ایجاد مراکز مشترک انبارداری و توزیع، توسعه زنجیره خدمات فورواردرینگ و ایجاد شبکه‌های حمل‌ونقل چندوجهی آغاز شود.

طاعتی مقدم با اشاره به ظرفیت‌های سرمایه‌گذاری مشترک میان دو کشور خاطرنشان کرد: پس از ایجاد بسترهای حمل‌ونقلی و لجستیکی، می‌توان گام بعدی را در حوزه سرمایه‌گذاری مشترک برداشت؛ به‌ویژه در بخش‌هایی که اقتصاد ایران و روسیه در آنها مکمل یکدیگر هستند.

وی تجهیزات دریایی و بندری، خدمات فنی و مهندسی، صنایع غذایی، آبزی‌پروری، زنجیره تأمین تجهیزات لجستیکی، صنایع شیمیایی و برخی فعالیت‌های صنعتی و فناوری‌محور را از جمله حوزه‌های قابل بررسی برای همکاری مشترک برشمرد.

به گفته مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی، همکاری مشترک صرفاً به معنای سرمایه‌گذاری در یک نقطه از ایران نیست، بلکه می‌تواند دسترسی مؤثر به بازار ایران، خلیج فارس، غرب و جنوب آسیا و مسیرهای متصل به این بازارها را فراهم کند و در مقابل، برای طرف ایرانی نیز دسترسی منسجم‌تری به بازار روسیه و فضای اقتصادی اوراسیا به همراه داشته باشد.

طاعتی مقدم با اشاره به تجربه سال‌های گذشته در روابط اقتصادی ایران و روسیه اظهار کرد: یکی از درس‌های مهم این همکاری‌ها آن است که روابط سیاسی خوب به‌تنهایی کافی نیست و در کنار آن به زیرساخت‌های بانکی، حقوقی و قراردادی و مهم‌تر از همه سازوکاری برای ایجاد اعتماد در عمل نیاز داریم.

به گفته وی، اعتماد اقتصادی پیش از آنکه در جلسات و تفاهم‌نامه‌ها شکل بگیرد، در اجرای موفق پروژه‌ها ایجاد می‌شود؛ بنابراین باید رویکرد همکاری را از «تفاهم‌نامه به پروژه، از پروژه به سرمایه‌گذاری، از سرمایه‌گذاری به تولید و تجارت و از تجارت دوجانبه به حضور مشترک در بازارهای منطقه‌ای» تغییر دهیم.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی از آمادگی این منطقه برای ایجاد یک سازوکار دائمی با هدف پیگیری پروژه‌های مشترک خبر داد و افزود: می‌توان مدلی طراحی کرد که سرمایه، فناوری و بازار هر دو طرف در یک زنجیره مشترک قرار بگیرند و منافع حاصل از آن برای طرفین قابل مشاهده و اندازه‌گیری باشد.

«نسل جدید کاسپین» باید با پروژه‌های واقعی آغاز شود

طاعتی مقدم در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تجربه تاریخی همکاری‌های اقتصادی در حاشیه دریای کاسپین بیان کرد: تاریخ به ما یادآوری می‌کند که ایران زمانی توانست در کنار این دریا یک شبکه اقتصادی و تجاری مؤثر ایجاد کند که ارتباط، اعتماد و منفعت متقابل وجود داشته باشد.

وی با بیان اینکه امروز نیز یک دریای مشترک، یک کریدور تجاری، دو سوی رو به یکدیگر، بازارهای مکمل و اراده سیاسی رهبران دو کشور برای توسعه روابط وجود دارد و اکنون مسئولیت مدیران دولتی، نهادهای اقتصادی و فعالان بخش خصوصی گیلان این است که این ظرفیت‌ها را به نتایج اقتصادی ملموس تبدیل کنند، تأکید کرد: باید اجازه دهیم «نسل جدید کاسپین» شکل بگیرد؛ نسلی از همکاری که در آن بندر صرفاً محل عبور کالا نباشد، بلکه نقطه آغاز یک زنجیره اقتصادی مشترک باشد.

مدیرعامل سازمان منطقه آزاد انزلی با قدردانی از استاندار گیلان، نماینده انزلی و صومعه‌سرا در مجلس شورای اسلامی، اعضای اتاق بازرگانی، فعالان اقتصادی و دست‌اندرکاران برگزاری اجلاس گفت: امیدوارم نشست امروز پایان گفت‌وگوها نباشد، بلکه آغاز مجموعه‌ای از پروژه‌های مشترک باشد تا در ماه‌ها و سال‌های آینده بتوان درباره نتایج عملی آنها سخن گفت.