قابل توجه ونس و مخالفان داخلی؛ قالیباف همچنان مسئول مذاکرات است

عصر ایران - در هفته‌های اخیر، هم‌زمان با افزایش رفت‌وآمد میانجی‌ها و انتظار برای پاسخ رسمی ایالات متحده به پیشنهاد ایران، شایعاتی درباره تغییر مسئول تیم مذاکره‌کننده کشورمان منتشر شده است. برخی گزارش‌ها نیز از تلاش واشنگتن برای یافتن کانال‌های موازی و گفت‌وگو با مقام‌هایی غیر از مسئول فعلی مذاکرات حکایت دارند.

مصاحبه محمدباقر قالیباف با شبکه الجزیره، پاسخی شفاف و صریح به این حاشیه‌سازی‌ها بود. وی تأکید کرد که در ترکیب تیم مذاکره‌کننده ایران هیچ تغییری ایجاد نشده است؛ این تیم شش ‌عضو دارد و مسئولیت هدایت آن کماکان بر عهده اوست.

ساختار نهادی تصمیم‌گیری در جمهوری اسلامی

قالیباف در تشریح فرآیند تصمیم‌گیری اظهار داشت که مسائل کلان در شورای عالی امنیت ملی بررسی شده و پس از تأیید رهبر معظم انقلاب به مرحله اجرا می‌رسند. بنابراین، مذاکرات نه یک پروژه شخصی است و نه مسئولیت آن می‌تواند تابع خواست کاخ سفید، فضاسازی‌های رسانه‌ای یا رقابت‌های جناحی داخلی باشد. این موضع‌گیری قاطع، پیامی صریح هم به واشنگتن و هم به جریان‌های مخالف داخلی مخابره کرد.

شکست پروژه آمریکایی کانال‌های موازی

طبیعی است که ایالات متحده ترجیح دهد با فرد یا جریانی مذاکره کند که تصور می‌کند امتیاز بیشتری واگذار می‌کند. تلاش برای ایجاد کانال‌های موازی و انتشار اخبار کذب درباره تغییر تیم مذاکره‌کننده، بخشی از سناریوی تکراری جنگ روانی واشنگتن است.

هدف آمریکا ایجاد شکاف میان ارکان تصمیم‌گیر در ایران و القای بی‌ثباتی در روند تصمیم‌گیری کشور است. پیام جمهوری اسلامی به جی‌دی ونس و دیگر مقام‌های آمریکایی به صراحت اعلام می‌کند که اگر واشنگتن به‌دنبال توافق واقعی است، باید به بسته پیشنهادی ایران و شروط مشخص آن پاسخ دهد. تلاش برای تغییر تیم مذاکره‌کننده، هرگز جایگزین پاسخگویی به مطالبات برحق ایران نخواهد شد.

آسیب‌شناسی مخالفت‌های درون‌گروهی

بخش دیگری از این شایعات در سپهر سیاسی داخل کشور تولید و تقویت می‌شود. برخی از مخالفان تفاهم اسلام‌آباد از همان ابتدا کوشیدند نقش قالیباف را در این پرونده، موقت و حاشیه‌ای جلوه دهند. این رویکرد، صرفاً یک اختلاف‌نظر ساده دیپلماتیک نیست؛ بلکه با افق سیاسی و جایگاه مدیریتی قالیباف پیوند خورده است. موفقیت در این پرونده استراتژیک، تصویر او را به عنوان مدیری توانمند در سطح عالی حکمرانی تثبیت می‌کند؛ مدیری که از عهده هماهنگی میان میدان، دیپلماسی و نهادهای حاکمیتی برمی‌آید.

طبیعی است که چنین دستاوردی برای رقیبانی که در یک کمپین دائمی پس از سال ۱۴۰۳ به سر می‌برند، مطلوب نباشد. با این حال، رقابت‌های انتخاباتی نباید به ابزاری برای تضعیف موضع جمهوری اسلامی در برابر دشمن تبدیل شود. منتقدان آزادند مفاد توافق یا کیفیت اجرای آن را نقد کنند؛ اما القای دودستگی در درون حاکمیت، پیام ضعف به طرف مقابل مخابره می‌کند.

چرا قالیباف گزینه کانونی مذاکرات است؟

استمرار مسئولیت قالیباف ریشه در ظرفیت‌های چندگانه او دارد:

• تجربه میدانی و نظامی: درک عمیق از الزامات بازدارندگی، امنیت منطقه‌ای و جبهه مقاومت.
• اشراف ساختاری: جایگاه هم‌زمان به عنوان رئیس مجلس، عضو شورای عالی امنیت ملی و مسئول پرونده‌های راهبردی اقتصادی و سیاسی.
• وزن سیاسی و مسئولیت‌پذیری: توانایی دفاع از تصمیمات سخت در داخل و مدیریت پیامدهای آن.

این ترکیب هوشمندانه، مذاکره را نه نشانه انفعال، بلکه ابزاری برای تحکیم اقتدار و تبدیل بازدارندگی به دستاوردی عملیاتی معنا می‌کند.

تأکید بر تداوم مسئولیت قالیباف به معنای شخصی‌سازی این روند نیست. این پرونده ملی متعلق به ساختار نظام است و تصمیمات کلان آن در سطوح عالی حاکمیتی اتخاذ می‌شود. قالیباف صرفاً مسئول اجرای یک تصمیم استراتژیک ملی است و تغییر یا ابقای او ارتباطی با خواست مقام‌های آمریکایی یا محاسبات زودگذر انتخاباتی ندارد.

تمرکز بر پاسخ معطل‌مانده واشنگتن

اکنون افکار عمومی نباید از اصل مسئله منحرف شود. جمهوری اسلامی ایران وظیفه خود را با ارائه پاسخ نهایی انجام داده است و توپ در زمین واشنگتن قرار دارد. جی‌دی ونس و دیگر تصمیم‌گیرندگان آمریکایی باید بدانند که به‌جای لابی‌گری برای تغییر مذاکره‌کننده ایرانی، نیازمند پاسخگویی به تعهدات برزمین‌مانده خود در تفاهم اسلام‌آباد هستند. پیام روشن تهران تغییر نکرده است: ساختار استوار است، اراده ملی شکل گرفته و اکنون واشنگتن باید تصمیم نهایی خود را بگیرد.